توضیحات فنی–تخصصی ژئوتکنیکی و ملاحظات اجرایی پل بتنی کمربندی شمالی کرج
شهروند البرز| در فرآیند طراحی و اجرای پل بتنی کمربندی شمالی کرج بر روی رودخانه کرج، مطالعات ژئوتکنیکی و هیدرولیکی نقش تعیینکنندهای در انتخاب سیستم سازهای، جانمایی پایهها و تعیین ارتفاع نهایی آنها ایفا نموده است. با توجه به قرارگیری پل در محدودهای با شرایط زمینشناسی خاص، وجود آبرفتهای عمیق رودخانهای، تغییرپذیری لایههای خاکی و تأثیرات جریانهای سطحی و زیرسطحی، مطالعات ژئوتکنیکی تکمیلی در مرحله طراحی مورد توجه ویژه قرار گرفت.
نتایج مطالعات ژئوتکنیک حاکی از وجود لایههای آبرفتی نسبتاً سست در ترازهای بالایی و لایههای مقاومتر در اعماق بیشتر بوده که بر این اساس، طراحی فونداسیون پایهها بهگونهای انجام شد که انتقال بارهای قائم و جانبی پل به لایههای مقاومتر تضمین گردد. همچنین اثرات نیروهای جانبی ناشی از زلزله، فشار جانبی خاک، و پدیدههای محتمل فرسایش بستر (Scour) در طراحی پایهها لحاظ گردید.
از مهمترین عوامل مؤثر در افزایش ارتفاع پایههای پل، ملاحظات هیدرولیکی و وجود تأسیسات آبگیر بیلقان در پاییندست پروژه بوده است. بهمنظور جلوگیری از هرگونه تداخل سازهای با حریم تأسیسات آبگیر، حفظ ایمنی عملکرد آنها در شرایط بهرهبرداری عادی و سیلابی، و تأمین دبی عبوری رودخانه در دورههای بازگشت مختلف، تراز عرشه و به تبع آن ارتفاع پایهها افزایش یافت. این تصمیم فنی علاوه بر رعایت الزامات ایمنی، موجب کاهش ریسکهای بهرهبرداری و افزایش پایداری بلندمدت سازه در برابر سیلابهای محتمل گردید.
با توجه به این شرایط، فاصله پایهها به طول حدود ۱۷۳ متر و ارتفاع پایهها تا حدود ۱۳۶ متر طراحی و اجرا شد که انتخاب روش اجرای عرشه بهصورت پیشروی متعادل (شاریو) را اجتنابناپذیر ساخت. این روش اجرایی امکان احداث عرشه بدون نیاز به داربست در بستر رودخانه، کاهش مخاطرات ژئوتکنیکی ناشی از تداخل با بستر آبرفتی و حفظ جریان طبیعی رودخانه را فراهم نمود.
لازم به ذکر است که بیشترین پیشرفت فیزیکی پروژه، بهویژه در بخش تهیه قالبهای ستونها ( قالبهای خودرونده ) و عرشه ( قالب شاریو) از دکای اتریش و تکمیل پایهها در دوره پنجم شورای اسلامی شهر کرج و پیشرفت عملیات اجرایی عرشه، در دوره فعالیت شورای ششم شهر کرج محقق گردید. در هر دوره قبل، با تقویت مدیریت فنی، تأمین منابع، تسریع در تصمیمگیریهای اجرایی و تمرکز بر حل چالشهای فنی و ژئوتکنیکی پروژه، روند پیشرفت کار بهصورت ملموس افزایش یافت و بخش عمدهای از عملیات سنگین سازهای به انجام رسید و مابقی پروژه در دوره بعد به مرحله عرشه و نهایی رسیده است.
این پروژه نمونهای بارز از تلفیق مطالعات ژئوتکنیکی دقیق، ملاحظات هیدرولیکی، انتخاب روش اجرایی متناسب با شرایط خاص سایت و مدیریت فنی مؤثر در پروژههای پلسازی با دهانه بلند محسوب میشود.
این پل با وجود تملکات و فراز و نشیب های زیاد پس از طی مراحل قانونی رفع معارضات و تکمیل طرح پل و تغییر بخشی از عرشه به فولادی جهت تسریع و خرید قالبهای اجرای ستونهای اصلی و عرشه از دکای اتریش، ساخت پایه های اصلی در سال ۹۸ در کنار رودخانه کرج با تمام سختیهای و پیچیدگیهای فنی شروع شده و امروز در مراحل پایانی اجرا می باشد.
دکتر عسگر نصیری
دکتری عمران از دانشگاه امیرکبیر
معاون عمرانی شهرداری کرج در زمان شروع اجرای پروژه پل بتنی روی رودخانه در ادامه بزرگراه همت
به پیج اینستاگرامی «شهروندالبرز» بپیوندید
instagram.com/shahrvand.alborz